ДЖОРДЖ ОРУЭЛДІҢ «1984» РОМАНЫНДАҒЫ ПСЕВДОКАРНАВАЛ ПОЭТИКАСЫ
DOI:
https://doi.org/10.55808/1999-4214.2026-1.21Кілт сөздер:
антиутопия, карнавал, псевдокарнавал, жанр, карнавал мәдениеті, дүниетанымАңдатпа
Бұл мақаланың мақсаты – Джордж Оруэлдің «1984» романындағы псевдокарнавал поэтикасын зерттеу. Жанр категорияларын анықтаудың жаңа тәсілдері мен қазіргі әдістемелік құралдардың пайда болуы әдебиеттану зерттеулеріне жаңа мүмкіндіктер әкелді. Мақала авторлары жанрды тұрақты өзгеріске ұшырайтын жүйе ретінде қарастырады, ол әдебиеттің дамуымен үздіксіз түрленіп қана қоймай, сонымен қатар жаңа жанрлық формалардың қалыптасуына немесе олардың пайда болуына ықпал етеді. Қазіргі әдебиетте антиутопия жанры балама тарих, киберпанк және басқа да іргелес жанрлардың негізіне айналуда. Бұл антиутопия жанрын зерттеуді маңызды етеді, өйткені оның жанрлық ерекшеліктері көптеген заманауи шығармаларда кездеседі. Әдебиеттерге қысқаша шолу британ жазушысының «1984» романының жанрлық ерекшелігі қаншалықты зерттелгенін анықтауға мүмкіндік береді. Бұл мақалада Дж. Оруэлдің «1984» романын псевдокарнавал белгілері тұрғысынан талдауға талпыныс жасалады. Псевдокарнавал карнавалға қарама-қарсы құбылыс ретінде қарастырылады. Романдағы псевдокарнавал поэтикасы М. Бахтиннің карнавал концепциясы мен әдебиеттің карнавалдандырылуы туралы тезисіне сүйене отырылып талданады. Зерттеліп отырған антиутопиялық романның поэтикасы карнавал поэтикасына қарама-қарсы принципте құрылған.Мақалада карнавал мен псевдокарнавал поэтикалары салыстырмалы талдау негізінде қарастырылады.
